REHBERLİK BÜLTENİ - MAYIS AYI (Her ay bültenlerimiz yenilenir)

Çocuk ve Dil Gelişimi

​

Hayatımızın birçok alanında; iletişim kurarken, okurken, yazarken ve düşünürken dile ihtiyaç duyarız. Doğumdan yetişkinliğe edindiğimiz dil sayesinde geçmiş olayları tanımlayabilir, gelecek hakkında düşünüp planlar yapabiliriz. Dolayısıyla günlük hayatımızda gerçekleştirdiğimiz birçok eylem için farkında olmadan dile ihtiyaç duyarız. Hayatımızda bu kadar önemli yer kaplayan dilin nasıl geliştiği konusunda da merak ettiğimiz birçok şey vardır. Bir yandan çocuğunun konuşmamasından endişelenen aileler, diğer yandan çocuğunun kelime sayısının yaşına uygun olup olmadığını merak edenler, diğer yanda ise birden fazla dili öğrenirken nasıl bir süreçle karşılaşılacağını bilmek isteyen aileler…

​

Tüm insanların büyüme sırasında karşılaştığı belirli bir dil gelişim süreci vardır. Bu süreç bireysel farklılıklarla ufak değişiklikler gösterse de aynı sırayı izlemektedir. Bebekler normal gelişim sürecinde konuşma ve dil yeteneği ile doğarlar ve doğdukları andan itibaren çevrelerinin onlarla kurduğu sözel iletişim sayesinde anadillerini öğrenirler. Bu nedenle bebeklik boyunca bakım veren kişinin ve çevresindeki insanların bebekle konuşarak sözel uyaranlar vermesi çok önemlidir. Büyüdükçe duydukları seslere karşılık, isteklerini çeşitli sesler çıkararak belli etme becerilerine sahiptirler. Altıncı aydan itibaren “ba-ba-ba” gibi hecelemeler görülür. Bu doğuştan gelen becerilerini kullanmaları ve geliştirmeleri için çeşitli faktörlere ihtiyaç duyarlar. Herhangi bir biyolojik problem yoksa (duyma sorunu, yarık damak-dudak durumu, yaygın gelişimsel bozukluk vb.) dil gelişimini etkileyen en önemli faktörlerin başında sosyal çevre gelir.

​

Çevre faktörü, dil gelişimini etkilediği gibi sağlıklı dil öğrenimini de etkilemektedir. Birçok anne baba çocuğuyla konuşurken “bebeksi” bir dil kullanır. Halbuki çocuğun öğrenmesi gereken dil normal konuşma dilidir. Bu nedenle çocuklarla konuşurken kelimeleri düzgün söylemek, onun da anlatmaya çalıştıklarını sabırla dinlemek çok önemlidir. Oyun oynarken, çocuğa sözel yönergeler vermek, çocukla konuşmak da dil gelişimine katkıda bulunacaktır. Okul öncesi eğitim ve yaşıtlarıyla bir arada olmak dil gelişimini olumlu etkilemektedir. Birçok beceri gibi dil gelişimi de sosyal ortamda kullanma ihtiyacı duyuldukça gelişmektedir.

​

12 ay ve 36 ay arasında dil gelişimi için yapılması gerekenler;

• Düzgün, basit ve kısa cümlelerle konuşun.

• Çocuğunuzu bol bol konuşturun. (Bazen minik mırıldanmaları anlamamış gibi yapmak iyidir!)

• Konuşmaya teşvik etmek için ona sorular sorun. (Konuşmanın iletişim için farkında olmadan bir ihtiyaç ve zorunluluk olması çok önemlidir)

• Yaşıtlarıyla bir araya gelip konuşması için ona ortam yaratın.

• Zamirler ve edatlar kullanarak konuşun (ben yaptım, sen istedin vb.)

​​​

Rehberlik Birimi

Psikolog Simge Tekin